Tazama Wanafunzi Waliofutiwa Matokeo Yao ya Mtihani wa Kidato cha Sita Necta 2026
Dar es Salaam. Baraza la Mitihani la Taifa (NECTA) limefuta matokeo ya watahiniwa 58 wa Mtihani wa Kidato cha Sita (ACSEE) baada ya kubainika kufanya udanganyifu wakati wa mitihani ya mwaka huu, ikiwemo kutumia simu za mkononi kupata majibu kupitia mfumo wa ChatGPT wakiwa ndani ya chumba cha mtihani.
Tangazo hilo limetolewa wakati NECTA ikiripoti mwaka mwingine wa matokeo mazuri kitaaluma, ambapo idadi ya wanafunzi waliofaulu katika Daraja la Kwanza imeongezeka kwa kiasi kikubwa na kiwango cha jumla cha ufaulu kikiendelea kuwa juu ya asilimia 99.
Akizungumza katika mkutano na waandishi wa habari jijini Dar es Salaam (eneo la Mikocheni) siku ya Jumatatu, Katibu Mtendaji wa NECTA, Prof. Said A. Mohamed, alisema kuwa watahiniwa 133,647 walisajiliwa kwa ajili ya Mtihani wa Kidato cha Sita (ACSEE), na kati ya watahiniwa 125,320 ambao matokeo yao yalichakatwa, jumla ya 125,056 walifaulu katika madaraja ya Kwanza hadi ya Nne.
Zaidi ya wanafunzi 67,000 walipata Daraja la Kwanza mwaka huu, jambo linaloendeleza mwenendo wa kupanda kwa ufaulu wa kiwango cha juu. Jumla ya watahiniwa 67,696, sawa na asilimia 54.09, walipata daraja hilo la juu zaidi ikilinganishwa na watahiniwa 61,120, au asilimia 48.57, mwaka 2025—ikiwa ni ongezeko la asilimia 5.52.
Licha ya ufaulu huo kuimarika, Prof. Mohamed alisema NECTA imechukua hatua za kinidhamu dhidi ya watahiniwa waliobainika kukiuka kanuni za mitihani.
“Njia za udanganyifu zilikuwa tofauti,” alisema. “Baadhi ya watahiniwa waliingia kwenye vyumba vya mitihani wakiwa na noti zisizoruhusiwa, wengine walishirikiana wakati wa mtihani, huku wengine wakikamatwa na simu za mkononi wakitumia ChatGPT kutafuta majibu mtandaoni.”
Baraza lilisema matokeo yaliyofutwa yanatuma ujumbe wazi kwamba zana za kiteknolojia, ikiwa ni pamoja na matumizi ya akili bandia, haziwezi kutumika kupata faida isiyo ya haki katika mitihani ya kitaifa.
Katika hatua tofauti, NECTA ilizuia matokeo ya watahiniwa 190 kutokana na hali mbalimbali, ikiwa ni pamoja na sababu zinazohusiana na kiafya. Wanafunzi hao wataruhusiwa kufanya mitihani tena mwaka wa 2027 kwa mujibu wa kanuni za NECTA.
Baraza pia lilitangaza kusimamishwa kwa Shule Huria ya Ubora katika Mkoa wa Manyara kutokana na kusimamia mitihani ya kitaifa ya baadaye baada ya kubainika kuwa imekiuka taratibu za usimamizi wa mitihani.